Wysoka wydajność kombajnu jest jednym z kluczowych czynników wpływających na rentowność produkcji rolniczej. Straty ziarna, ograniczona przepustowość oraz niedostateczna separacja mogą znacząco obniżyć efektywność zbioru, a jest ona szczególnie ważna w tych ciężkich dla rolników czasach.
Dołożenie kilku elementów wyposażenia dodatkowego do układu młócącego, separacyjnego i czyszczącego może zwiększyć wydajność kombajnu, a jednocześnie ograniczyć straty ziarna.
W tym artykule przedstawiamy kilka produktów OSKO-PLAST, które mogą w tym pomóc.
Limitery wydajności kombajnu w układzie młócącym, separującym i czyszczącym
Do najczęstszych ograniczników wydajności kombajnu zbożowego należą:
- klepiska,
- wytrząsacze,
- podsiewacz,
- sita.
Oto kilka rozwiązań problemów wynikających z ograniczeń przepływu materiału w układzie młócącym i czyszczącym kombajnu zbożowego.
1. Optymalizacja układu młócącego
1.1. Listwy domłacające (kontrcepy)
Układ młócący jest pierwszym i jednym z najważniejszych etapów przetwarzania masy roślinnej w kombajnie. Dodanie listew domłacających klepiska może znacząco poprawić efektywność młócenia. Montuje się je na wejściu do młocarni.
Korzyści
- zwiększenie intensywności omłotu, czyli większe tarcie pomiędzy materiałem roślinnym a elementami młócącymi,
- lepsze oddzielanie ziarna od kłosów,
- mniejsza liczba niedomłóconych kłosów,
- większa przepustowość układu młócącego.
W warunkach wysokich plonów lub wilgotnych upraw odpowiednie „podrasowanie” klepiska może zdecydować o wydajności całej maszyny.
1.2. Zaślepki na klepisko – alternatywne rozwiązanie dla kontrcepów
W niektórych kombajnach możliwe jest zamontowanie zaślepek klepiska. Dzięki nim można częściowo zamknąć otwory klepiska w wybranych strefach układu młócącego.
Dzięki temu można:
- zwiększyć intensywność młócenia w początkowej części klepiska,
- poprawić proces separacji,
- ograniczyć przedwczesne przedostawanie się ziarna przez przednią część klepiska,
- zmniejszyć straty ziarna.
Nasi klienci doceniają to rozwiązanie zwłaszcza przy omłocie jęczmienia oraz niektórych odmian pszenicy i pszenżyta.
2. Modyfikacje układu separacji
Grzebienie klawiszy wytrząsacza – redukcja strat ziarna i mniejsze zapychanie się wytrząsaczy
Wytrząsacze w kombajnie odpowiadają za oddzielenie ziarna, które nie zostało odseparowane w układzie młócącym.
W wielu kombajnach nawet 20–30% strat ziarna powstaje właśnie na wytrząsaczach.
Jak działają grzebienie wytrząsaczy?
Grzebienie separacyjne montowane na wybranych kaskadach wytrząsacza:
- rozluźniają masę roślinną, szczególnie przy trudnej, ciężkiej słomie, gdy jest jej dużo, jest zielona, zachwaszczona lub wilgotna,
- ułatwiają opadanie ziarna.
Efekty
- mniejsze straty ziarna,
- większa skuteczność separacji, czyli łatwiejsze uwolnienie ziarna,
- stabilna praca kombajnu przy wysokich plonach dzięki bardziej równomiernemu rozłożeniu masy.
3. Ulepszenia układu czyszczącego
Układ czyszczący kombajnu odpowiada za oddzielenie czystego ziarna od plew i zanieczyszczeń. Jego wydajność zależy głównie od:
- konstrukcji podsiewacza,
- budowy sit,
- rozkładu strumienia powietrza generowanego przez wentylator.
3.1. Przedłużenie przegród podsiewacza – równomierne rozprowadzenie materiału
Podsiewacz odpowiada za transport materiału z układu młócącego na sita.
W wielu kombajnach problemem jest nierównomierne rozłożenie materiału na sitach, co powoduje przeciążenie centralnej części układu czyszczącego.
Dlaczego przedłużenie podsiewacza działa?
Przedłużenie podsiewacza:
- zwiększa powierzchnię separacji,
- poprawia rozwarstwienie materiału i rozluźnia masę roślinną transportowaną na sita,
- odciąża sita.
Efekt
- większa przepustowość kombajnu,
- stabilniejsza praca układu czyszczącego.
3.2. Nowoczesne sita z Lamelą Dużych Wydajności (LDW)
Układ czyszczący jest jednym z najczęstszych ograniczeń wydajności kombajnu, szczególnie w uprawach specjalnych.
Nowoczesna konstrukcja sit żaluzjowych z lamelą LDW zwiększa skuteczność separacji. Lamele te swoim kształtem przypominają rybią łuskę lub pół złotówki.
Cechy nowoczesnych sit LDW
- zoptymalizowana geometria lameli i wydłużone kierownice wiatru, co poprawia przepływ powietrza,
- języczki zapobiegające przedostawaniu się przez sito krótkich odcinków łodyg.
Korzyści
- większa przepustowość układu czyszczącego,
- czystsze ziarno,
- ograniczenie ilości niedomłotów, a w związku z tym zmniejszenie ilości uszkodzonych ziaren w zbiorniku,
- mniejsze straty ziarna na sitach.
3.3. Zaślepienie przestrzeni w koszu sitowym pomiędzy sitem górnym a dolnym
Równomierne rozłożenie wiatru na całej powierzchni sit w kombajnie jest jednym z kluczowych elementów sprawnego omłotu bez strat ziarna. W wielu kombajnach stosowane są fartuchy gumowe lub zaślepki metalowe, które z biegiem czasu parcieją lub zostają usunięte. Warto zwrócić uwagę na to, czy fartuch jest zamontowany.
Korzyści
- równomierne rozłożenie wiatru na sitach, a więc lepsza separacja,
- czystsze ziarno,
- mniejsze straty ziarna na sitach,
- większa prędkość koszenia.
4. Efekt modernizacji kombajnu
Efektywność pracy kombajnu zależy od współdziałania układu młócącego, separacyjnego i czyszczącego. Brak równowagi pomiędzy tymi systemami może powodować powstawanie tzw. „wąskich gardeł”, które ograniczają wydajność maszyny.
Poprawa jednego systemu nie zawsze zwiększa wydajność całej maszyny, jeśli pozostałe układy nie są odpowiednio dostosowane.
| Element modernizacji | Efekt |
|---|---|
| listwy domłacające klepiska / zaślepki | lepsze młócenie |
| grzebienie klawiszy wytrząsacza | mniejsze straty ziarna |
| przedłużenia przegród podsiewacza | równomierny przepływ materiału |
| sita LDW | większa wydajność czyszczenia, mniejsze straty ziarna |
| fartuch zaślepiający między sitem górnym a dolnym | większa wydajność czyszczenia, mniejsze straty ziarna |
Łączny efekt modernizacji
- wzrost wydajności kombajnu,
- zmniejszenie strat ziarna,
- zmniejszenie uszkodzeń ziarna,
- większa czystość ziarna.
Czy modernizacja kombajnu się opłaca?
Dzięki modernizacjom zwiększającym wydajność kombajnu rolnik oszczędza czas, skraca czas żniw, ogranicza zużycie paliwa oraz zmniejsza straty ziarna. W perspektywie kilku lat może to z nawiązką zrekompensować wkład finansowy poniesiony na wspomniane modyfikacje.
